Prirja e natyrshme e njeriut dhe edukimi:

Pse gjurmët e Islamit mbeten edhe pas braktisjes së tij?

Përgatitur nga Dr. Raji Reda Allah

www.islamic-invitation.com

Hyrje

Disa njerëz mendojnë se braktisja e besimit në Islam nuk është veçse një ndryshim i bindjeve intelektuale. Por në të vërtetë, çështja është më e ndërlikuar. Njeriu nuk formësohet vetëm nga idetë e tij, por lind me prirjen e natyrshme me të cilën Allahu e ka krijuar, e më pas ndikohet nga edukimi, gjuha, zakonet, familja dhe shoqëria. Prandaj, ndryshimi i besimit nuk do të thotë domosdoshmërisht se zhduken gjurmët e edukimit të hershëm.

Profeti ﷺ ka thënë:

"Çdo i porsalindur lind me prirjen e natyrshme. Pastaj prindërit e tij e bëjnë hebre, të krishterë ose mexhus."
(Transmetuar nga el-Buhariu dhe Muslimi.)

Allahu i Lartësuar thotë:

"Prandaj drejtoje fytyrën tënde me përkushtim të sinqertë drejt fesë, sipas prirjes së natyrshme me të cilën Allahu i krijoi njerëzit."
[Er-Rum: 30]

Si mbeten gjurmët e Islamit pas braktisjes së tij?

Disa njerëz mund ta braktisin besimin në Islam, por gjurmët e edukimit islam mund të mbeten në gjuhën, zakonet, kujtesën dhe identitetin e tyre për një kohë të gjatë.

Ata mund të vazhdojnë të përdorin shprehje si "In shā' Allah" (Në dashtë Allahu), "Elhamdulilah" (Falënderimi i takon Allahut) dhe "Bismilah" (Me emrin e Allahut), sepse ato janë bërë pjesë e gjuhës së tyre të përditshme. Ata gjithashtu mund të vazhdojnë të ndiejnë neveri ndaj disa gjërave të ndaluara me të cilat janë rritur t'i shmangin, sepse zakonet e rrënjosura thellë janë më të forta se bindjet thjesht intelektuale.

Disa vazhdojnë të marrin pjesë në iftaret e Ramazanit ose në tubimet familjare të Bajramit për të ruajtur lidhjet familjare dhe përkatësinë shoqërore, e jo duke i konsideruar ato si rite fetare.

Disa ish-muslimanë vazhdojnë të merren me Islamin; lexojnë rreth tij dhe diskutojnë për të. Megjithatë, nuk lejohet të përgjithësohet asnjëra prej këtyre sjelljeve për të gjithë, sepse secili njeri ka përvojën e vet.

Për këtë arsye, disa autorë e kanë krahasuar këtë dukuri me një person që ka hequr dorë nga pirja e kafesë, por vazhdon të kalojë kohën duke folur për të, duke e kundërshtuar dhe duke bërë thirrje për një alternativë. Ky është një krahasim figurativ që e afron idenë, por nuk përbën provë shkencore.

Pikëpamja Islame

Ehli Suneti dhe Xhemati besojnë se shpallja hyjnore nuk bie në kundërshtim me arsyen, por e udhëzon dhe e drejton atë.

Allahu i Lartësuar thotë:

"Thuaj: 'Sillni provën tuaj, nëse jeni të sinqertë.'"
[El-Bekare: 111]

Ai gjithashtu thotë:

"A nuk meditojnë ata mbi Kuranin?"
[En-Nisa: 82]

Shejhul-Islam Ibn Tejmije (Allahu e mëshiroftë) ka thënë:

"Arsyeja e qartë nuk bie në kundërshtim me shpalljen autentike."

Prandaj, arsyeja e shëndoshë nuk mund të kundërshtojë shpalljen autentike. Kundërshtimi shfaqet vetëm kur kuptimi është i gabuar ose kur prova është e dobët.

Për këtë arsye, kur një musliman përballet me një dyshim, ai i kthehet Kuranit dhe Sunetit sipas kuptimit të Selefus-Salihit, pyet dijetarët dhe nuk i merr klipet e shkurtra ose dyshimet e përhapura në rrjetet sociale si burim të akides së tij.

Islami nuk e kundërshton të menduarit dhe arsyen

Një nga keqkuptimet e përhapura është pretendimi se Islami e ndalon të menduarit. Ndërsa në të vërtetë, Islami nxit përdorimin e arsyes, meditimin dhe përsiatjen mbi shenjat e Allahut në krijim dhe në shpallje. Ai urdhëron paraqitjen e provës dhe ndalon ndjekjen e hamendësimit.

Allahu i Lartësuar thotë:

"A nuk arsyetojnë ata?"
[Jā Sīn: 68]

Ai gjithashtu thotë:

"Që ata të mendojnë."
[El-A‘rāf: 176]

Dhe thotë:

"Që ata të kuptojnë."
[El-En‘ām: 65]

Ai gjithashtu thotë:

"Me të vërtetë, në krijimin e qiejve dhe të Tokës, si edhe në ndërrimin e natës dhe të ditës, ka shenja për njerëzit me mend."
[Āl Imrān: 190]

Islami nuk i ndalon pyetjet e sinqerta. Përkundrazi, ai nxit kërkimin e provës së Sheriatit dhe kërkimin e së vërtetës në dritën e Kuranit dhe Sunetit, sipas kuptimit të Selefus-Salihit, mbi bazën e dijes, drejtësisë dhe paanshmërisë, larg pasioneve dhe reagimeve emocionale.

Ftesë për të kërkuar të vërtetën

Njeriu mund të përballet me një dyshim ose hutim, por ilaçi për këtë është kërkimi i dijes, sinqeriteti në kërkimin e së vërtetës, pyetja e dijetarëve dhe lutja që Allahu ta udhëzojë.

Allahu i Lartësuar thotë:

"Pyetni njerëzit e dijes, nëse nuk e dini."
[En-Naḥl: 43]

Ai gjithashtu thotë:

"Ndërsa atyre që u udhëzuan, Ai ua shton udhëzimin dhe ua jep devotshmërinë e tyre."
[Muhammed: 17]

Dera e pendimit mbetet e hapur

Pavarësisht se sa larg është larguar njeriu nga Zoti i tij, dera e pendimit mbetet e hapur.

Allahu i Lartësuar thotë:

"Thuaj: 'O robërit e Mi, që keni bërë padrejtësi ndaj vetvetes, mos e humbni shpresën në mëshirën e Allahut. Vërtet, Allahu i fal të gjitha mëkatet. Vërtet, Ai është Falësi i Madh, Mëshirëploti.'"
[Ez-Zumer: 53]

Profeti ﷺ transmeton nga Zoti i tij:

"O biri i Ademit! Përderisa Ti Më lutesh Mua dhe shpreson tek Unë, Unë do të të fal çfarëdo që ke bërë, dhe kjo nuk ka asnjë peshë për Mua..."
(Transmeton et-Tirmidhi; e ka vlerësuar sahih Shejh el-Albani.)

Ai që pendohet me sinqeritet do të gjejë një Zot Mëshirëplotë, i Cili i pranon të penduarit dhe i udhëzon ata që e kërkojnë të vërtetën me sinqeritet.

Përfundim

Metodologjia e Ehli Sunetit dhe Xhematit i jep përparësi shpalljes autentike dhe e harmonizon atë me arsyen e shëndoshë dhe prirjen e natyrshme të njeriut. Ajo bazohet në drejtësi, paanshmëri, besnikëri në transmetim dhe kujdes në verifikimin e gjykimeve.

Prandaj, gjurmët e prirjes së natyrshme dhe të edukimit mund të mbeten në shpirtin e njeriut për një kohë të gjatë, edhe nëse mbulohen nga dyshimet ose dëshirat. Megjithatë, ato nuk e zëvendësojnë nevojën për të kërkuar udhëzimin nga Allahu dhe për të ndjekur rrugën e dijes dhe të së vërtetës.

Kush gjen tek vetja një dyshim, le ta bëjë atë shtysë për të kërkuar të vërtetën dhe jo shkak për t'u larguar prej saj. Le ta dijë se Allahu e udhëzon atë që është i sinqertë në kërkimin e udhëzimit dhe se mëshira e Tij përfshin çdo gjë.

Lusim Allahun e Lartësuar të na forcojë në Islam, të na dhurojë dije të dobishme dhe vepra të mira, si dhe ta udhëzojë çdo kërkues të së vërtetës në Rrugën e Tij të Drejtë.

www.islamic-invitation.com